{"id":3008,"date":"2019-03-04T12:04:55","date_gmt":"2019-03-04T11:04:55","guid":{"rendered":"http:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/?p=3008"},"modified":"2019-03-04T12:04:57","modified_gmt":"2019-03-04T11:04:57","slug":"birobidzan-zapomniana-ojczyzna-radzieckich-zydow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/?p=3008","title":{"rendered":"Birobid\u017can &#8211; zapomniana ojczyzna radzieckich \u017byd\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>O \u017bydowskim Obwodzie Autonomicznym rozmawia\u0142am z Agat\u0105 Maksimowsk\u0105, psycholo\u017ck\u0105, etnolo\u017ck\u0105, przewodnicz\u0105c\u0105 Stowarzyszenia im. Szymona An-skiego, autork\u0105 wydanej niedawno nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ksi\u0105\u017cki \u201eBirobid\u017can. Ziemia, na kt\u00f3rej mieli\u015bmy by\u0107 szcz\u0119\u015bliwi\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align:center\"><strong>Sk\u0105d w Twoim \u017cyciu wzi\u0105\u0142 si\u0119 Birobid\u017can?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Od 2001 roku prowadzi\u0142am badania\netnograficzne na by\u0142ych terenach radzieckich, na Litwie, na\nBia\u0142orusi, na Ukrainie. Zawsze interesowa\u0142a mnie historia spo\u0142eczna\nZwi\u0105zku Radzieckiego, natomiast niewiele wiedzia\u0142am o historii\n\u017byd\u00f3w w Rosji i z tematem Birobid\u017canu zetkn\u0119\u0142am si\u0119 po raz\npierwszy zupe\u0142nie przypadkowo w artykule na temat polityki\nnarodowo\u015bciowej ZSRR. \u017bydowski Obw\u00f3d Autonomiczny (zwany\npopularnie tak\u017ce Birobid\u017canem) by\u0142 tam przedstawiony jako przyk\u0142ad\nodg\u00f3rnie powo\u0142anej jednostki terytorialnej, kt\u00f3r\u0105 mia\u0142a\nzamieszkiwa\u0107 okre\u015blona narodowo\u015b\u0107. Zacz\u0119\u0142am wi\u0119cej czyta\u0107 o\nhistorii Obwodu. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce mimo i\u017c projekt masowego\nosadnictwa \u017cydowskiego na Dalekim Wschodzie ZSRR zako\u0144czy\u0142 si\u0119\nkl\u0119sk\u0105, ten Obw\u00f3d nadal istnieje, przetrwa\u0142 rozpad ZSRR i\nemigracj\u0119 wi\u0119kszo\u015bci \u017cydowskich mieszka\u0144c\u00f3w do Izraela w latach\n90. W dodatku nadal nazywa si\u0119 \u201e\u017cydowski\u201d. Zafascynowa\u0142o mnie\nto i postanowi\u0142am odwiedzi\u0107 Birobid\u017can osobi\u015bcie. Chcia\u0142am\ndowiedzie\u0107 si\u0119, czy mieszkaj\u0105 tam \u017bydzi, czy \u017cywa jest kultura\n\u017cydowska.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align:center\"><strong>Jak to si\u0119 sta\u0142o, \u017ce wyda\u0142a\u015b ksi\u0105\u017ck\u0119 na tak niszowy temat?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Kiedy sko\u0144czy\u0142am badania\netnograficzne w Birobid\u017canie opublikowa\u0142am kilka artyku\u0142\u00f3w,\nwyst\u0119powa\u0142am te\u017c na r\u00f3\u017cnych konferencjach i festiwalach. W\npewnym momencie skontaktowa\u0142 si\u0119 ze mn\u0105 redaktor reprezentuj\u0105cy\nWydawnictwo Czarne i zaproponowa\u0142 napisanie ksi\u0105\u017cki na ten temat.\nDo tej pory pisa\u0142am raczej publikacje naukowe, wi\u0119c napisanie\nksi\u0105\u017cki, kt\u00f3ra jest tak\u0105 wielow\u0105tkow\u0105 opowie\u015bci\u0105 o historii i\nwsp\u00f3\u0142czesno\u015bci Birobid\u017canu by\u0142o du\u017c\u0105 przygod\u0105. Temat jest\nrzeczywi\u015bcie niszowy, ale widz\u0119, \u017ce ksi\u0105\u017cka cieszy si\u0119 du\u017cym\nzainteresowaniem.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align:center\"><strong>Dlaczego \u017byd\u00f3w przesiedlano akurat do Birobid\u017canu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d3wczesnym w\u0142adzom radzieckim wydawa\u0142o\nsi\u0119, \u017ce ten teren znakomicie nadaje si\u0119 na osadnictwo \u2013 jest\ns\u0142abo zaludniony, znajduj\u0105 si\u0119 tu liczne bogactwa naturalne, \u017cyzne\ngleby. Wiele organizacji zaanga\u017cowa\u0142o si\u0119 we wsparcie tego\nprojektu. Wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce wystarczy sfinansowa\u0107 osadnikom\nprzejazd i sami ju\u017c znakomicie odnajd\u0105 si\u0119 na nowej ziemi.\nTymczasem okaza\u0142o si\u0119, \u017ce budowa dr\u00f3g, budynk\u00f3w mieszkalnych i\nu\u017cyteczno\u015bci publicznej, punkt\u00f3w us\u0142ugowych i fabryk zajmuje\nwiele lat. Pocz\u0105tkowo osadnicy mieszkali w namiotach, musieli znosi\u0107\nliczne ulewy oraz plagi komar\u00f3w i meszek. Dopiero z czasem zacz\u0119\u0142o\npojawia\u0107 si\u0119 \u017cycie kulturalne, lokalna prasa w j\u0119zyku jidysz,\nszko\u0142y, teatr.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align:center\"><strong>Nie chcia\u0142abym zdradza\u0107 szczeg\u00f3\u0142\u00f3w ksi\u0105\u017cki, zostawi\u0119 wi\u0119c sobie kilka pyta\u0144 na Twoje spotkanie autorskie, kt\u00f3re odb\u0119dzie si\u0119 20 marca w Bibliotece Publicznej w Ursusie, warto jednak wspomnie\u0107, \u017ce akcja przesiedle\u0144cza nie by\u0142a udana, \u017bydzi masowo stamt\u0105d uciekali&#8230;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Rzeczywi\u015bcie, w pierwszym okresie,\nczyli w latach 1928-1933, ponad po\u0142owa osadnik\u00f3w zdecydowa\u0142a si\u0119\nwr\u00f3ci\u0107 do swoich rodzinnych miejscowo\u015bci. Przybysze nie byli\nprzystosowani do a\u017c tak trudnych warunk\u00f3w \u017cycia i pracy. Wielu nie\nodnalaz\u0142o si\u0119 w rolnictwie, mimo i\u017c by\u0142o ono promowane jako \u201enowe\ni produktywne zaj\u0119cie\u201d dla \u017byd\u00f3w, nie mog\u0105cych ju\u017c d\u0142u\u017cej\nzajmowa\u0107 si\u0119 handlem, czy rzemios\u0142em. Chocia\u017c planowano w\nBirobid\u017canie osadnictwo rolnicze na ogromn\u0105 skal\u0119, to w ci\u0105gu\npierwszych dziesi\u0119ciu lat tylko trzy tysi\u0105ce \u017byd\u00f3w osiad\u0142o na\nroli. Kolejna fala wyjazd\u00f3w z Birobid\u017canu nadesz\u0142a w latach\ndziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych, ale o tym opowiem ju\u017c podczas spotkania.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align:center\"><strong>Bardzo dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>Spotkanie z Agat\u0105 Maksimowsk\u0105, autork\u0105 reporta\u017cu historyczno-etnograficznego \u201eBirobid\u017can. Ziemia, na kt\u00f3rej mieli\u015bmy by\u0107 szcz\u0119\u015bliwi\u201d odb\u0119dzie si\u0119 w ramach Dyskusyjnego Klubu Ksi\u0105\u017cki 20 marca, w \u015brod\u0119, o godz. 18.00 w Czytelni nr XIX, przy ul. Plutonu AK \u201eTorpedy\u201d 47.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p style=\"text-align:right\"><strong>Lucyna D\u0105browska<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O \u017bydowskim Obwodzie Autonomicznym rozmawia\u0142am z Agat\u0105 Maksimowsk\u0105, psycholo\u017ck\u0105, etnolo\u017ck\u0105, przewodnicz\u0105c\u0105 Stowarzyszenia im. Szymona An-skiego, autork\u0105 wydanej niedawno nak\u0142adem Wydawnictwa Czarne ksi\u0105\u017cki \u201eBirobid\u017can. Ziemia, na kt\u00f3rej mieli\u015bmy by\u0107 szcz\u0119\u015bliwi\u201d. Sk\u0105d w Twoim \u017cyciu wzi\u0105\u0142 si\u0119 Birobid\u017can? Od 2001 roku prowadzi\u0142am badania etnograficzne na by\u0142ych terenach radzieckich, na Litwie, na Bia\u0142orusi, na Ukrainie. Zawsze interesowa\u0142a mnie [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3009,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,6],"tags":[],"class_list":["post-3008","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-edukacja","category-kultura"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3008","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3008"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3008\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3010,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3008\/revisions\/3010"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3009"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3008"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3008"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3008"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}