{"id":2663,"date":"2018-08-14T13:21:27","date_gmt":"2018-08-14T12:21:27","guid":{"rendered":"http:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/?p=2663"},"modified":"2018-08-14T13:22:43","modified_gmt":"2018-08-14T12:22:43","slug":"zyrardow-miasto-czerwonej-cegly-industrialnych-zabytkow-i-egzotycznych-zwierzakow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/?p=2663","title":{"rendered":"To warto zobaczy\u0107"},"content":{"rendered":"<p><strong><div id=\"envira-gallery-wrap-2664\" class=\"envira-gallery-wrap envira-gallery-theme-base envira-lightbox-theme-base\" itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageGallery\"><div data-row-height=\"150\" data-gallery-theme=\"normal\" id=\"envira-gallery-2664\" class=\"envira-gallery-public envira-gallery-justified-public envira-gallery-0-columns envira-clear enviratope envira-gallery-css-animations\" data-envira-columns=\"0\"><div id=\"envira-gallery-item-2665\" class=\"envira-gallery-item enviratope-item envira-gallery-item-1 envira-lazy-load\" style=\"padding-left: 5px; padding-bottom: 10px; padding-right: 5px;\"  itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\"><div class=\"envira-gallery-item-inner\"><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-right\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-right\"><\/div><a href=\"http:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/3.jpg\" class=\"envira-gallery-2664 envira-gallery-link\" rel=\"enviragallery2664\" title=\"3\" data-envira-caption=\"3\" data-envira-retina=\"\" data-thumbnail=\"\"  itemprop=\"contentUrl\"><img decoding=\"async\" id=\"envira-gallery-image-2665\" class=\"envira-gallery-image envira-gallery-image-1 envira-normal envira-lazy\" data-envira-index=\"1\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/3-640x480.jpg\" data-envira-src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/3-640x480.jpg\" data-envira-gallery-id=\"2664\" data-envira-item-id=\"2665\" data-envira-caption=\"3\" alt=\"\" title=\"3\"  itemprop=\"thumbnailUrl\" data-envira-srcset=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/3-640x480.jpg 400w,https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/3-640x480.jpg 2x\" data-envira-width=\"247\" data-envira-height=\"300\" srcset=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" data-safe-src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" \/><\/a><\/div><\/div><div id=\"envira-gallery-item-2666\" class=\"envira-gallery-item enviratope-item envira-gallery-item-2 envira-lazy-load\" style=\"padding-left: 5px; padding-bottom: 10px; padding-right: 5px;\"  itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\"><div class=\"envira-gallery-item-inner\"><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-right\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-right\"><\/div><a href=\"http:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/7.jpg\" class=\"envira-gallery-2664 envira-gallery-link\" rel=\"enviragallery2664\" title=\"7\" data-envira-caption=\"7\" data-envira-retina=\"\" data-thumbnail=\"\"  itemprop=\"contentUrl\"><img decoding=\"async\" id=\"envira-gallery-image-2666\" class=\"envira-gallery-image envira-gallery-image-2 envira-normal envira-lazy\" data-envira-index=\"2\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/7-640x480.jpg\" data-envira-src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/7-640x480.jpg\" data-envira-gallery-id=\"2664\" data-envira-item-id=\"2666\" data-envira-caption=\"7\" alt=\"\" title=\"7\"  itemprop=\"thumbnailUrl\" data-envira-srcset=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/7-640x480.jpg 400w,https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/7-640x480.jpg 2x\" data-envira-width=\"300\" data-envira-height=\"223\" srcset=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" data-safe-src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" \/><\/a><\/div><\/div><div id=\"envira-gallery-item-2668\" class=\"envira-gallery-item enviratope-item envira-gallery-item-3 envira-lazy-load\" style=\"padding-left: 5px; padding-bottom: 10px; padding-right: 5px;\"  itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\"><div class=\"envira-gallery-item-inner\"><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-right\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-right\"><\/div><a href=\"http:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/11.jpg\" class=\"envira-gallery-2664 envira-gallery-link\" rel=\"enviragallery2664\" title=\"11\" data-envira-caption=\"11\" data-envira-retina=\"\" data-thumbnail=\"\"  itemprop=\"contentUrl\"><img decoding=\"async\" id=\"envira-gallery-image-2668\" class=\"envira-gallery-image envira-gallery-image-3 envira-normal envira-lazy\" data-envira-index=\"3\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/11-640x480.jpg\" data-envira-src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/11-640x480.jpg\" data-envira-gallery-id=\"2664\" data-envira-item-id=\"2668\" data-envira-caption=\"11\" alt=\"\" title=\"11\"  itemprop=\"thumbnailUrl\" data-envira-srcset=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/11-640x480.jpg 400w,https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/11-640x480.jpg 2x\" data-envira-width=\"300\" data-envira-height=\"185\" srcset=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" data-safe-src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" \/><\/a><\/div><\/div><div id=\"envira-gallery-item-2667\" class=\"envira-gallery-item enviratope-item envira-gallery-item-4 envira-lazy-load\" style=\"padding-left: 5px; padding-bottom: 10px; padding-right: 5px;\"  itemscope itemtype=\"https:\/\/schema.org\/ImageObject\"><div class=\"envira-gallery-item-inner\"><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-top-right\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-left\"><\/div><div class=\"envira-gallery-position-overlay  envira-gallery-bottom-right\"><\/div><a href=\"http:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/8.jpg\" class=\"envira-gallery-2664 envira-gallery-link\" rel=\"enviragallery2664\" title=\"8\" data-envira-caption=\"8\" data-envira-retina=\"\" data-thumbnail=\"\"  itemprop=\"contentUrl\"><img decoding=\"async\" id=\"envira-gallery-image-2667\" class=\"envira-gallery-image envira-gallery-image-4 envira-normal envira-lazy\" data-envira-index=\"4\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/8-640x480.jpg\" data-envira-src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/8-640x480.jpg\" data-envira-gallery-id=\"2664\" data-envira-item-id=\"2667\" data-envira-caption=\"8\" alt=\"\" title=\"8\"  itemprop=\"thumbnailUrl\" data-envira-srcset=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/8-640x480.jpg 400w,https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/8-640x480.jpg 2x\" data-envira-width=\"267\" data-envira-height=\"300\" srcset=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" data-safe-src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAP\/\/\/\/\/\/\/yH5BAEKAAEALAAAAAABAAEAAAICTAEAOw==\" \/><\/a><\/div><\/div><\/div><\/div><noscript><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/3.jpg\" alt=\"\" \/><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/7.jpg\" alt=\"\" \/><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/11.jpg\" alt=\"\" \/><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/08\/8.jpg\" alt=\"\" \/><\/noscript>Chyba ka\u017cdemu, kto cho\u0107 przez chwil\u0119 znalaz\u0142 si\u0119 w centrum \u017byrardowa, rzuca si\u0119 w oczy odmienno\u015b\u0107 tego miasta na tle innych na Mazowszu. Zabudowa z czerwonej ceg\u0142y, powsta\u0142a na prze\u0142omie XIX\/XX wieku, przywodzi raczej na my\u015bl miasta poniemieckie na Ziemiach Zachodnich. Z kolei zabytkowe budynki pofabryczne, pozosta\u0142e po przemy\u015ble lniarskim, nasuwaj\u0105 skojarzenia z obrazami XIX-wiecznych \u0142\u00f3dzkich fabryk w\u0142\u00f3kienniczych, jakie znamy z \u201eZiemi obiecanej\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>Podczas gdy jednak \u0142\u00f3dzkie pa\u0142ace z pocz\u0105tk\u00f3w epoki przemys\u0142owej i narodzin kapitalizmu s\u0105 \u015bwiadectwem ogromnych kontrast\u00f3w spo\u0142ecznych i maj\u0105tkowych, \u017byrard\u00f3w jest urbanistycznym przyk\u0142adem bardziej \u201eprospo\u0142ecznego\u201d i racjonalistycznego ducha. Miasto powsta\u0142o jako osada fabryczna i by\u0142o jednym z przyk\u0142ad\u00f3w powstaj\u0105cych w tym czasie w Europie \u201eidealnych osiedli robotniczych\u201d. Projektowano je tak, aby zaspokaja\u0107 wszelkie potrzeby mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n<p>Podobn\u0105 do \u017byrardowa, r\u00f3wnie\u017c wizualnie, realizacj\u0105 tego typu \u201ekolonii robotniczej\u201d jest zabytkowe osiedle g\u00f3rnicze Nikiszowiec w Katowicach. Oba te projekty urbanistyczne mia\u0142y charakter \u201epatronacki\u201d &#8211; zbudowane zosta\u0142y przez pracodawc\u0119 specjalnie dla swoich pracownik\u00f3w, aby zwi\u0105za\u0107 ich silniejszymi wi\u0119zami z zak\u0142adem pracy.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>Murowana osada robotnicza<\/strong><\/p>\n<p>Uk\u0142ad urbanistyczny \u017byrardowa z prze\u0142omu XIX\/XX wieku w znakomitej wi\u0119kszo\u015bci zachowa\u0142 si\u0119 do dzisiaj, a r\u00f3\u017cnorodne budynki z czerwonej ceg\u0142y tworz\u0105 specyficzny klimat centrum miasta. Dawne hale fabryczne po cz\u0119\u015bci zosta\u0142y zrewitalizowane i zaadaptowane na lofty i lokale us\u0142ugowo-handlowe. Nawet banalne zakupy w \u017cyrardowskim markecie sieci Carrefour po\u0142o\u017conym w centrum maj\u0105 wi\u0119c sw\u00f3j urok.<\/p>\n<p>Dawne domy dzielnicy robotniczej nadal zachowa\u0142y funkcj\u0119 mieszkaln\u0105 i nieodmiennie maj\u0105 pi\u0119trowe drewniane kom\u00f3rki, opatrzone galeryjkami i zewn\u0119trznymi schodkami. W eleganckich niegdy\u015b willach dyrektor\u00f3w fabryki s\u0105 dzi\u015b mieszkania komunalne, budynki przyci\u0105gaj\u0105 wzrok i budz\u0105 ciekawo\u015b\u0107, szkoda tylko, \u017ce nie zachowa\u0142y si\u0119 dawne ogrody. Szko\u0142y, szpital, dawna ochronka i dawny przytu\u0142ek, Dom Ludowy i Resursa \u2013 te budynki u\u017cyteczno\u015bci publicznej do dzi\u015b pe\u0142ni\u0105 te same lub podobne funkcje.<\/p>\n<p>Wielbicieli neogotyckich ko\u015bcio\u0142\u00f3w ucieszy zapewne informacja, \u017ce g\u0142\u00f3wny i najbardziej strzelisty ko\u015bci\u00f3\u0142 \u017cyrardowski zlokalizowany przy Placu Jana Paw\u0142a II (dawniej Plac Wolno\u015bci) wzorowany jest na s\u0142ynnej gotyckiej Katedrze w Kolonii. Koniecznie odwiedzi\u0107 trzeba r\u00f3wnie\u017c pomniejszy neogotycki ko\u015bci\u00f3\u0142 przy ul. Ko\u015bcielnej (pierwszy w mie\u015bcie), aby obejrze\u0107 nietypowe drewniane wn\u0119trze i bardzo \u0142adn\u0105 kolorystyk\u0119.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>Pi\u0119kno Parku Miejskiego<\/strong><\/p>\n<p>Na zupe\u0142nie wyj\u0105tkow\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguje rozleg\u0142y i pi\u0119kny, krajobrazowy Park Miejski, oddzielony tylko ulic\u0105 od budynk\u00f3w fabrycznych. Za\u0142o\u017cony zosta\u0142 w XIX wieku, pierwotnie jako ogr\u00f3d przynale\u017cny do willi w\u0142a\u015bciciela \u017cyrardowskiej fabryki i tw\u00f3rcy ca\u0142ego za\u0142o\u017cenia urbanistycznego, Karola Dittricha Rozleg\u0142o\u015b\u0107 parku, wspania\u0142e okazy starodrzewu, rzeczka, stawy, kameralny i ocieniony plac zabaw daj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 mi\u0142ego relaksu niemal w samym centrum miasta.<\/p>\n<p>Jak si\u0119 okazuje park bywa r\u00f3wnie\u017c miejscem spacer\u00f3w egzotycznych zwierz\u0105t, kt\u00f3rych niespodziewane pojawienie si\u0119 w rodzimym krajobrazie stanowi du\u017ce zaskoczenie. Na niedzielne przechadzki po parku wyprowadzana jest przemi\u0142a wielb\u0142\u0105dzica Nel, rezyduj\u0105ca na co dzie\u0144 w Muzeum Lniarstwa. W tamtejszej Zagrodzie Industrialnej dzieci mog\u0105 bezpiecznie pobawi\u0107 si\u0119 z przyjaznymi zwierz\u0119tami.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong>Wst\u0119pny research<\/strong><\/p>\n<p>Zanim zaplanujemy sobie tras\u0119 ogl\u0105dania \u017cyrardowskich zabytk\u00f3w i atrakcji, warto najpierw o nich troch\u0119 poczyta\u0107. Szczeg\u00f3\u0142owe i bardzo ciekawie opracowane informacje znajduj\u0105 si\u0119 na stronach Urz\u0119du Miasta: <a href=\"http:\/\/www.zyrardow.pl\/\"><span style=\"color: #000080;\"><span lang=\"zxx\"><u>www.zyrardow.pl<\/u><\/span><\/span><\/a>, w zak\u0142adkach: Turystyka, Zabytki, Park Miejski im.K. A. Dittricha, Muzeum Mazowsza Zachodniego, Resursa, Muzeum Lniarstwa.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">Tekst i foto: <strong>(PS)<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Chyba ka\u017cdemu, kto cho\u0107 przez chwil\u0119 znalaz\u0142 si\u0119 w centrum \u017byrardowa, rzuca si\u0119 w oczy odmienno\u015b\u0107 tego miasta na tle innych na Mazowszu. Zabudowa z czerwonej ceg\u0142y, powsta\u0142a na prze\u0142omie XIX\/XX wieku, przywodzi raczej na my\u015bl miasta poniemieckie na Ziemiach Zachodnich. Z kolei zabytkowe budynki pofabryczne, pozosta\u0142e po przemy\u015ble lniarskim, nasuwaj\u0105 skojarzenia z obrazami XIX-wiecznych [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2665,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,6,8,5],"tags":[],"class_list":["post-2663","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-edukacja","category-kultura","category-roznosci","category-wiadomosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2663","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2663"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2663\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2671,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2663\/revisions\/2671"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2663"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2663"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fleschmazowsza.com.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2663"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}